Yaşlı Dostu Kentler Sempozyumu Bildiri Kitabı

 
Yaşlı Dostu Kentler Sempozyumu Bildiri Kitabı'nı İndirmek için Tıklayınız....

YAŞLI DOSTU KENT BAŞVURUSU

Yaşlı Dostu Şehirler Küresel Ağı’na katılabilmek için üç aşamalı sistemin eksiksiz yerine getirilmesi gerekmektedir:
1. www.who.int/age_friendly_cities/en/index.html adresinde bulunan başvuru formu doldurulmalıdır.
2. Belediye başkanı ve belediye yönetimi tarafından DSÖ’ye, Yaşlı Dostu Şehirler Küresel Ağı’na bağlılıklarını ve sürekli iyileştirmeyi öngören resmi yazı sunulmalıdır.
3. Dünya Sağlık Örgütü tarafından belirlenen dört aşamalı döngü tamamlanmalıdır.
 
Yerel yönetimlerin yerine getirmeleri gereken dört aşamalı döngü aşağıda yer almaktadır:

1.Planlama (1-2 Yıl):
Bu bölüm kendi içerisine dört adımdan oluşur:
a) Yaşlıların Yaşlı Dostu Şehirler döngüsü boyunca katılım mekanizmalarının oluşturulması
b) Şehrin yaşlı dostu olup olmadığına dair değerlendirmesi
c) Değerlendirme bulgularına dayanarak üç yıllık şehir planlaması geliştirilmesi
d) İlerlemenin izlenebilmesi için göstergelerin belirlenmesi
 
2. Uygulama (3-5 Yıl):
Birinci aşama tamamlandıktan sonra şehirler planlarını iki yıl içerisinde gözden geçirilmesi ve onaylanması için DSÖ’ye sunmalıdırlar. DSÖ tarafından onaylandıktan sonra şehirlere bu planları uygulamaları için verilen süre üç yıldır.
 
3. İlerlemenin Değerlendirilmesi (5. Yılın Sonu):
Uygulamanın ilk periyodunun sonunda, birinci aşamada belirlenen göstergeler taslağında hazırlanan gelişim raporu şehirler tarafından DSÖ’ye sunulmalıdır.
 
4. Sürekli İyileştirme:
Özgün eylem planındaki ilerlemelerin açık bir şekilde kanıtları varsa, şehirler sürekli iyileştirme fazına geçerler. Şehirler ilişkili göstergelerle birlikte yeni bir plan (5 yıla kadar) geliştirilmek üzere davet edilirler. Yeni planla ilgili gelişmeler ikinci uygulama periyodunda değerlendirilir. Şehirler daha fazla uygulama döngüsü içerisine girerek küresel ağa olan üyeliklerini devam ettirebilirler

 

Yaşlı Dostu Kentler Sempozyumu

Dünyada ve Türkiye’de yaşlı nüfus oranı her geçen yıl artmaktadır.  Doğum oranları düşmekte, doğumda beklenen yaşam süresi uzamaktadır. Dünya önemli demografik dönüşümün eşiğindedir.  Süreçte sağlıklı olarak yaşanabilen yılların sayısını ve kalitesini artırmak,  yaşam dönemi yaklaşımını dikkate alarak toplumu ve bireyi çevresi içinde değerlendirerek müdahale yaklaşımlarını harekete geçirmek önemlidir.

Bu kapsamda Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından Türkiye Belediyeler Birliği, Bursa Büyükşehir Belediyesi ve Sağlıklı Kentler Birliği işbirliği ile 26-27 Kasım 2015 tarihinde Bursa’da “YAŞLI DOSTU KENTLER SEMPOZYUMU” düzenlenmiştir.
Bu sempozyum üniversiteler, kamu kuruluşları, özel sektör, belediyeler, sivil toplum kuruluşları, öğrenciler, yaşlıları bir araya getiren ve konuyu Türkiye’de gündeme taşıyan ilk sempozyumdur. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Bursa İl Müdürlüğü,  diğer il müdürlükleri ve bağlı kuruluşların aktif katılımı ile sempozyuma yaklaşık 600 kişi iştirak etmiştir. Kişiler ve kurumlar arası aktif etkileşim sağlanmıştır.

Sempozyumda; Açılış oturumu ile birlikte 13 oturumda 49 sözlü bildiri sunulmuştur. Sempozyumda 14 belediye yaşlı dostu kent uygulamalarını içeren bildirilerini açıklamışlardır.

Sempozyum açılışında yaşlı dostu kent kapsamında iyi uygulama örnekleri nedeni ile katılımcı belediyelere ödül ve plaket verilmiştir. Sempozyum kapsamında 30 kişinin katılımı ile Evde Bakım Çalıştayı gerçekleştirilmiştir.

Sempozyumda 23 poster bildiri sunulmuştur.  Bursa Valiliği, Bursa Büyükşehir Belediyesi, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Darülaceze Müdürlüğü, Alzheimer Vakfı,  Sağlıklı Kentler Birliği, Gaziemir Belediyesi, Bursa Engelli Bakım Derneği,  Bursa Hemofili Derneği, Ankara Evde Bakım Derneği, Dinar Belediyesi, Muğla Büyükşehir Belediyesi ve Geriatrik Fizyoterapistleri Derneği Yaşlı Dostu Kentler Sergisine katılmıştır.

DSÖ Yaşlı Dostu Kentler Rehberinde “Yaşlı Dostu Kent” uygulamaları çerçevesinde;
  1. Dış mekânlar ve binalar
  2. Ulaşım
  3. Konut
  4. Sosyal katılım
  5. Toplumsal yaşama dâhil olma ve toplumun yaşlıya saygısı
  6. Vatandaşlık görevini yerine getirme ve işgücüne katılım
  7. Bilgi edinme ve iletişim
  8. Toplum desteği ve sağlık hizmetleri
değerlendirilmesi uygulanması gereken alanlar olarak belirlenmiştir.

Sempozyumda özellikle; Yaşlı dostu kentleri oluşturan bütün bu bileşenler arasında dinamik bir ilişki olması gerekliliğinin üzerinde durulmuştur.Yaşlı dostu kent bilincinin ve pratiğinin yaşam alanlarında var olabilmesi için uygulayıcı mekanizmaların yer almasına;  yapılanma, görev ve toplumsal sorumluluklarda yerel yönetimlerin ana uygulayıcı konumunda olması gerektiğine vurgu yapılmıştır.

Yerel yönetimlerin bu görevlerini sürdürebilmeleri için yeterli kaynak tahsisi ile planlama, uygulama, değerlendirme ve geliştirme/iyileştirme gibi adımları kapsayan bütüncül programları geliştirilmelerine ivedi ihtiyaçları oldukları konusuna değinilmiştir.

Sempozyum gündeminde; DSÖ Aktif Yaşlanma Politika Çerçevesinde yaşlılıkta görülen sağlık sorunlarına ve kronik hastalıklara ilişkin gelişmeler ve çözüm önerileri tartışılmış; 2030 yılına kadar dünyada 75 milyon kişinin Alzheimer hastalığından etkileneceği, yalnızca demans nedeni ile dünyada sağlık harcamalarının %10 artacağı belirtilmiştir( DSÖ,2015).

Sempozyumda Yaşlı Dostu Kent Uygulamaları kapsamında, aktif yaşlanma, kuşaklararası dayanışma, yaşlı dostu kentte yaşlı hakları ve yaşlılık hukuku, yaşlı turizmi, yaşlanma sürecinde boş zaman uygulamaları, yaşlılar için toplumsal destek, evde bakım, kurumsal bakım ihtiyacı, yaşlı dostu kentlere önerilebilecek bakım modelleri, sağlık hizmetleri, beslenme, düzenli egzersiz alışkanlıklarını engelleyen faktörler, toplumsal yaşama katılım ve yerel politikalar gibi önemli başlıklar altında tartışmalar yapılmıştır.

Ayrıca, yaşlılar ve teknoloji kullanımı, yaşlılar için tasarım ve erişilebilirlik, yerinde yaşlanma, geroantropoloji, yaşlı ayrımcılığı, manevi eğitim ve danışmanlık gibi konuların yanısıra makro düzeyde eşitlik ve adalet ilkesine dayalı olarak yaşlılara yönelik sosyal politikalar, refah devletinde yaşlı nüfus politikalarının çerçevesi sunulmuştur. Bütüncül sosyal politika içerisinde yaşlılara yönelik sosyal politikaların önemine dikkat çekilmiştir.

Bu konular çerçevesinde;
  • Her yaşlının biricik olduğu, aynı özelliklere sahip olmadığı, bireysel ve çevresel faktörlerin yaşlı üzerinde etkilerinin tespit edilmesi ve dikkate alınması gerektiği, yaşlılara ilişkin toplumsal olumsuz ön yargıların değiştirilmesi ve pozitif ayrımcılığın desteklenmesi,
  • Sağlık hizmetlerinin ve sosyal hizmetlerin bütüncül bir yaklaşımla biçimde yeniden gözden geçirilmesi,
  • Yaşlıların ihtiyaçlarına göre evde bakım, kurumsal bakım ve diğer alternatif bakım seçeneklerinin yapılandırılması, nitelikli ve eğitimli bakım personelinin istihdamının artırılması,
  • Erişilebilir fiziksel çevre düzenlemeleri ile konutta, dış çevrede yaşlının hareketliliğini destekleyen yaşlı dostu sistemlerin oluşturulması, böylece yaşlının bağımsız, kendi kararını verebilen, aktif bir şekilde topluma katılımının sağlanması,
  • Yaşlının güvenli bir çevrede yaşama ihtiyacının karşılanması, 
  • Yaşlının yaşamının bütün boyutları ile yaşam kalitesinin iyileştirilmesi,

gibi öneriler sunulmuştur.

Türkiye’de bu öneriler çerçevesinde yaşlılar adına gelişmelerin sağlanabilmesi için en önemli paydaşlardan birinin belediyeler olduğu ve yaşlı dostu kent uygulamaları çerçevesinde yerel yönetimlere önemli görevler düştüğü, iyi uygulamaların yaygınlaştırılması gerektiği, belediyelerin ve diğer paydaşların işbirliği içinde koordinasyon ile çalışması gerektiği sonucu ortaya çıkmıştır.